İçeriğe geç
Hüseyin Öz Hukuk & Danışmanlık

Çalışma alanları 06 06

Sözleşmelerden Doğan Uyuşmazlıklar

Sözleşmenin müzakeresinden ifasına ve sona ermesine kadar, sözleşme ilişkilerinden doğan uyuşmazlıklarda dava takibi ve danışmanlık.

Sözleşmeden doğan uyuşmazlıkların önemli bir kısmı, sözleşme imzalanırken belirlenir.

Bu alanda sözleşmenin hazırlanması ve imzadan önce incelenmesi ile imzadan sonra ortaya çıkan uyuşmazlıkların takibi birlikte yürür. Bir uyuşmazlıkta tarafların yazışmaları, faturalar, teslim belgeleri ve ödeme kayıtları, sözleşme metni kadar belirleyicidir.

Gerçek ve tüzel kişiler arasındaki satış, hizmet, eser, tedarik, distribütörlük, franchise ve ortaklık sözleşmelerinden doğan alacak, tazminat, fesih ve dönme talepleri takip edilir. Kira sözleşmeleri Kira ve Taşınmaz Hukuku sayfasında, iş sözleşmeleri İş Hukuku sayfasında ele alınmıştır. Konusu para olan ticari uyuşmazlıklarda dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur.

Bu alanda takip edilen işler

İşler

  • Sözleşmelerin hazırlanması ve incelenmesiTedarik, hizmet, distribütörlük, franchise ve ortaklık sözleşmelerinin hazırlanması, imzadan önce incelenmesi ve müzakeresi.
  • Sözleşmeye aykırılıkEdimin hiç ya da gereği gibi yerine getirilmemesi; ifa, gecikme ve zararın giderilmesi talepleri.
  • Fesih ve dönmeSözleşmeden dönme, sürekli sözleşmelerin haklı nedenle feshi ve sona ermenin sonuçları.
  • Cezai şartCezai şartın istenmesi; fahiş cezai şartın hâkim tarafından azaltılması talepleri.
  • Alacak davaları ve icra takibiSözleşmeden doğan para alacakları için icra takibi, itirazın iptali ve alacak davaları.
  • Satış sözleşmeleriTeslim, bedel ve ayıplı mal uyuşmazlıkları; ayıp bildirimi ve alıcının seçimlik hakları.
  • Eser ve inşaat sözleşmeleriYüklenici ile iş sahibi arasındaki ayıp, gecikme, bedel ve iş artışı uyuşmazlıkları; kat karşılığı inşaat sözleşmeleri.
  • Hizmet ve vekâlet sözleşmeleriHizmet bedeli, özen borcu ve vekilin sorumluluğuna ilişkin uyuşmazlıklar.
  • Genel işlem koşullarıÖnceden hazırlanmış standart sözleşmelerde karşı tarafın aleyhine konmuş hükümlerin denetimi.
  • Pay ve şirket devir sözleşmeleriDevir sözleşmeleri, devirden önce hukuki durum incelemesi, Rekabet Kurulu izni gerektiren işlemlerde bildirim.
  • İhtarname ve ihbarnameNoter aracılığıyla gönderilecek ihtarnamelerin hazırlanması, gelen ihtarnamelere cevap.
  • Arabuluculukta taraf vekilliğiTicari uyuşmazlıklarda dava şartı arabuluculuk ve ihtiyari arabuluculuk sürecinde temsil; anlaşma belgesinin hazırlanması.
Süreç

Bir sözleşme uyuşmazlığı nasıl ilerler?

  1. Belgelerin incelenmesi

    Sözleşme ve ekleri, yazışmalar, faturalar, teslim ve ödeme belgeleri incelenir; tarafların yükümlülükleri ve aykırılığın niteliği belirlenir.

  2. İhtar

    Gerekiyorsa karşı tarafa noter aracılığıyla ihtarname gönderilir; ifa için süre verilmesi ve temerrüdün belgelenmesi bu aşamada yapılır.

  3. Arabuluculuk ya da müzakere

    Konusu para olan ticari uyuşmazlıklarda dava açmadan önce arabulucuya başvurulur. Diğer uyuşmazlıklarda da karşı tarafla müzakere ya da ihtiyari arabuluculuk değerlendirilir.

  4. Dava ya da icra takibi

    Görevli ve yetkili mahkemede dava açılır ya da para alacağı için icra takibi başlatılır; takibe itiraz edilirse itirazın iptali davası açılır. Sözleşmedeki yetki ve tahkim şartları bu aşamada belirleyicidir.

  5. Yargılama ve karar

    Sözleşme, yazışmalar ve ticari defterler delil olarak incelenir, gerektiğinde teknik rapor alınır. Karara karşı kanun yollarına başvurulabilir.

Sık sorulan sorular

Sorular

Sözleşmeyi imzalamadan önce incelettirmek gerekli mi?

Sözleşme imzalandıktan sonra hükümlerinden kurtulmak çoğu zaman güçtür. Rekabet yasağı, cezai şart, süre, fesih ve yetki hükümleri gibi sonradan sorun çıkaran maddeler imzadan önce müzakere edilebilir.

Karşı taraf sözleşmeyi yerine getirmezse ne yapılabilir?

Borçlu temerrüde düşmüşse alacaklı, ifa ile birlikte gecikmeden doğan zararın giderilmesini isteyebilir. Alacaklı ayrıca borçluya uygun bir süre verebilir; bu süre içinde de ifa edilmezse ifadan vazgeçip zararının giderilmesini isteyebilir ya da sözleşmeden dönebilir. Hangi yolun seçileceği sözleşmenin niteliğine göre belirlenir.

Cezai şart her durumda ödenir mi?

Cezai şart, borcun hiç ya da gereği gibi ifa edilmemesi hâlinde ödenmek üzere kararlaştırılır; alacaklının ayrıca zarara uğradığını ispat etmesi kural olarak gerekmez. Hâkim fahiş gördüğü cezai şartı azaltır. Ancak tacirin tacir sıfatıyla üstlendiği cezai şartın fahiş olduğu ileri sürülerek azaltılması istenemez.

Sözlü sözleşme geçerli mi?

Kanun ayrıca bir şekil öngörmedikçe sözleşmeler herhangi bir şekle bağlı değildir; sözlü sözleşme de geçerlidir. Taşınmaz satışı, satış vaadi ve kefalet gibi kanunun şekle bağladığı sözleşmeler ise şekle uyulmadıkça geçersizdir. Sözlü sözleşmelerde sorun çoğu zaman ispattadır; belirli bir değerin üzerindeki hukuki işlemlerde senetle ispat kuralı uygulanır, yazışmalar ve ödeme kayıtları bu yüzden önem kazanır.

Sözleşmede yetkili mahkeme belirlenebilir mi?

Tacirler ya da kamu tüzel kişileri arasındaki uyuşmazlıklarda taraflar, yazılı bir sözleşmeyle yetkili mahkemeyi belirleyebilir; aksi kararlaştırılmadıkça dava yalnızca o mahkemede açılır. Tüketicinin taraf olduğu sözleşmelerde tüketici, kendi yerleşim yeri mahkemesinde de dava açabilir.

Arabuluculukta varılan anlaşma bağlayıcı mı?

Evet. Anlaşma belgesi; taraflar, avukatları ve arabulucu tarafından birlikte imzalanmışsa ya da mahkemeden icra edilebilirlik şerhi alınmışsa ilam niteliğinde belge sayılır ve doğrudan icraya konulabilir. Anlaşılan konularda yeniden dava açılamaz.

İlgili mevzuat

Mevzuat

  • 6098 sayılı Türk Borçlar KanunuSözleşmelerin kurulması ve şekli, borca aykırılık, temerrüt, cezai şart, özel sözleşme türleri
  • 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m. 20-25Genel işlem koşulları
  • 6102 sayılı Türk Ticaret KanunuTicari işler, tacirler arasındaki sözleşmeler, dava şartı arabuluculuk (m. 5/A)
  • 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk KanunuArabuluculuk usulü, gizlilik, anlaşma belgesi
  • 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri KanunuYetki sözleşmesi, senetle ispat, delil tespiti
  • 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunuİlamsız takip, itirazın iptali
  • 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında KanunTüketici sözleşmeleri, haksız şartlar
  • 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında KanunBirleşme ve devralmalarda izin
İlgili yazılar

Makaleler

Bu alanda henüz yayımlanmış yazı bulunmuyor.

Tüm makaleler

Bu sayfadaki bilgiler, büronun faaliyet gösterdiği alan hakkında genel bilgi vermek amacıyla hazırlanmıştır; hukuki görüş ya da danışmanlık niteliği taşımaz. Somut durumunuz için avukatınıza danışın.